تاریخچه زالو درمانی

کاربر8 کاربر8
137 بازدید
تاریخچه زالو درمانی

تاریخچه زالو درمانی

خون گیری از عصر حجر مورد توجه بوده است. با توجه به تاریخچه زالو درمانی این روش بیش از ۲۰۰۰ سال در طب سنتی اروپایی، آیروودای هندی، طب چینی، طب سنتی ایرانی و … مورداستفاده بوده است.

زالو درمانی تاکنون توسط بیلیون ها نفر به کار گرفته شده، اما پشتوانه علمی آزموده شده با روش تحقیق علمی برای آن فقیر است. نخستین گزارش روشن از زالو درمانی در مکتوبات سانسکریت قرار دارد.

طبق بررسی های تاریخچه زالو درمانی در تاریخ اساطیری هند، Dhanvantari پزشکی که اسرار طب سنتی هند را به جهان فاش کرد، عصاره گیاه را در یک دست و زالو را در دست دیگر نگاه می داشت.

واضح ترین توضیحات زالو درمانی در متون هندی در نوشته های سوشروتا طبيب دیگر هندی قبل از میلاد مسیح دیده می شوند.

طبق تاریخچه زالو درمانی چین T.C.M= Trit craldha medicine با وسعتی کم تر از هند اما به صورت یک نیروی همیشه حاضر مورد استفاده بوده است.

همچنین بر اساس شواهد مرتبط با تاریخچه زالو درمانی ، زالو در اروپا مکمل طب رسمی و مردمی از دوران باستان تا قرن نوزدهم بود. چون حوزه این روش از گذشته بر مبنای دیدگاه علوم قدیم بود، بهترین دیدگاه کاربردی آن نیز بر مبنای واژه شناسی طب سنتی به خصوص طبایع و سپس انطباق آن با طب گرانبهای نوین خواهد بود.

تاریخچه زالو درمانی

چون زالو مقدار زیادی خون را مستقیم و غیر مستقیم از بدن خارج می کند، به وضوح برای پر خونی غلظت خون و … مورد استفاده بود، لذا قرن ۱۸ و ۱۹ را عصر خون آشامی نیز نام گذاری کرده اند.

با تأثیرگذاری مهم تعالیم پزشک فرانسوی (۱۸۳۸-۱۷۷۲) Francois Joseph که علت تمام بیماری ها را ازدیاد خون می دانست، موارد کاربری زالو در درمان بدون منطق خاصی رو به وسعت نهاد.

در سال ۱۹۰۴  Jacoby از بزاق زالو ترکیب ضد انعقادی را جدا نمود و نام آن را Hirudin گذاشت. در ۲۴ ژوئن سال ۲۰۰۴ ، FDA استفاده از زالو در اهداف پزشکی را قانونی اعلام نمود.

استفاده طبی از زالو توسط FDA=Food and Drug Administration مجاز شناخته شد.

پس از هزاران سال استفاده، FDA زالوها را به عنوان ابزار پزشکی تصویب نمود.

پس از هزاران سال استفاده از خون گیری به عنوان یک درمان جایگزین (عملی کهنه و متروک از تخلیه خون برای درمان بیماری) و قطع عضو، امروز FDA بازاریابی تجاری زالو را برای مقاصد پزشکی تصویب نمود. زالوهای طبی (Hirudo medicinalis) حیوانات آبزی ای خونی هستند که در آب شیرین زندگی می کنند.

موجودات لزج کوچک فوق، به طور وسیعی در قرن ۱۹ برای درمان گروهی مختلف از بیماری ها استفاده گردیدند. در حال حاضر آنها برای کمک به التیام زخمها و بازگرداندن جریان گردش خون در سیاهرگهای خونی بسته شده در مناطق زیادی از جهان استفاده می شوند.

 زالوها به عنوان یک ابزار پزشکی

Ricarim pex، یک شرکت فرانسوی، اولین درخواست کننده و دریافت کننده مجوز FDA برای بازار زالوها در ایالات متحده به عنوان ابزار پزشکی است. شرکت فوق برای ۱۵۰سال زالوها را در شرایطی مناسب تکثیر می نمود و روندهایی برای هر قدر تولید زالو دارا بود.

در تصویب زالوها به عنوان یک ابزار پزشکی، FDA می گوید مقالات مربوط به استفاده از زالوها در پزشکی و ارزیابی اطلاعات مربوط به ایمنی فراهم شده توسط Ricarim pex مرور شده اند.

تحت این قانون، یک ابزار پزشکی عبارت است از هر گفتار طراحی شده برای تشخیص، درمان قطعی، درمان علامتی پیشگیری، یا تخفیف یک بیماری یا شرایط بحرانی؛ یا اثر گذاری روی عملکرد یا ساختمان بدن که آن اثر به طور اولیه از طریق یک اعمال شیمیایی حاصل نشود و متابولیزه نیز نگردد.

سازمان بهداشت جهانی سال های ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۵ میلادی را سال های استراتژیک برای طب های سنتی اعلام نمود. کتاب طب داخلی هاریسون که مرجع بین المللی طب داخلی است و به نوعی برای دانشجویان پزشکی نوین مرجع مهم و بنیادینی به حساب می آید و تقریبا در تمام رده های تخصصی حتی برای جراحان و … نیز سند طب محسوب می گردد.

در موارد مناقشات و شکایات قانونی مربوط به طب و بهداشت، در دیوان داوری مدنظر قرار می گیرد، بطوری که اگر پزشکی برای تصمیم درمانی اش بتواند به این کتاب استناد کند، تبرئه می شود.

زالو از نظر زکریای رازی، ابن سینا و اطبای سنتی

زالو از نظر زکریای رازی، ابن سینا و اطبای سنتی

در متون طب سنتی زالو را با نام هایی چون: زلو، زلوک، زرو، دیوچه، دیوک، شلوک، شلک، خرسته، دشتی، خون آشام و … نامیده اند. زالو به عربی علق، به انگلیسی Leech، به لاتین Hirudo، به آلمانی Blutegel، به ایتالیایی sanguisuga، به فرانسوی Sanguine، به لهستانی Pijawka، به هلندی Bloedzuiger، به اردو جونک نامیده اند.

ابن سینا به شناخت نبوغ آمیز خود بر علوم و فنون، انواع و اقسام زالوها را به رنگ، شکل و اندازه تشخیص داده است و زالوهای مفید را از مضر جدا کرده است. ایشان در کتاب قانون باب مبسوطی در مورد زالو دارند. از جمله ابن سینا از قول هندیها نقل کرده است که پاره ای از زالوها سمی هستند.

او تأکید می کند که زالوهای با سر درشت و به رنگ سرمه ای یا سبز یا دارای کرک های ریز و نرم یا زالوهایی که شبیه مارماهی با خطوط لاجوردی و به رنگ بوقلمونی هستند سمی اند و باید از آنها اجتناب شود، زیرا دچار مل، غشی، خونریزی، تب، سستی و قرحه های بدخیم خواهید شد.

در دایره المعارف بریتانیا بر خلاف مندرجات متن قانون تصریح شده است که زالوی سمی وجود ندارد و هیچ یک از زالوها سمی نیستند. هیچ کدام از زالوها به عنوان میزبان حد واسط انگل های انسانی شناخته نشدند ولی عادات آنها ممکن است منجر به انتقال عفونت شود.

زالوی بوفالو

شواهدی وجود دارد که زالوی بوفالو ممکن است سبب سرایت بیماری های واگیردار دام در فیلیپین شود و نیز محتمل است که سرایت بیماریهای عفونی از طریق زالو به انسان صورت پذیرد و میتوان تعبير سمیت زالو را در کتاب قانون حمل بر آلودگی این جانور و نقش آن در سرایت بیماریهای واگیردار دانست.

ضروری است از زالوهایی استفاده شود که در آبهای خزه دار که محل زیست قورباغه ها است، نمو کرده باشند، نه زالوهایی که در آب های گل آلود سیاه رشد یافته اند.

بوعلی سینا، زالو را بهتر از حجامت در بیرون آوردن خون تباه از عمق بدن دانسته و اضافه می کند که پس از صید، زالو را ابتدا سرازیر نگه دارید تا محتویات شکمش بیرون آید، سپس اندکی خون بره به او بدهید. بعد مواد چسبنده و کثیف بدن آن را با بوراکس پاک کنید.

جایی را که می خواهید زالو بگذارید، با دست مالش دهید تا سرخ شود. اگر جای زالو انداختن را با گِل سرشور یا  خون اندود کنند، زالو بهتر می چسبد. بهتر آن است که پس از جدا شدن زالو محل گزش را حجامت نمایید.

 بر اساس تاریخچه زالو درمانی در کتاب قانون بوعلی سینا به مسافران سفارش می کند که به هنگام آشامیدن آب از چاه ها و چشمه ها به ویژه در تاریکی شب، دقت فراوانی کنند چون ممکن است آلوده به زالو باشند.

او زالوهایی را که به رنگ ماش و متمایل به سبز، سبز قهوه ای، سیاه یا حنایی مایل به سیاه با خطوط زرنیخی در طول پشت اند یا زالوی سرخ مایل به زرد و دارای پهلوهای مستدير با حاشیه منور یا زالوهای جگری رنگ و زالوهایی که دارای سر کوچک هستند، یا آنهایی که شبیه دم موش یا ملخ ریز اند، از زالوهای مطلوب و مفید معرفی می کند و معتقد است که زالوهای شکم قرمز بهتر از زالوهای پشت سبز هستند به ویژه آنکه از آب جاری گرفته شده و پر تحرک و سریع الحرکت می باشند.

ابن سینا سفارش می کند که مواد بند آورنده خون در هنگام زالو انداختن باید در دسترس باشند. وی زالو انداختن را در بیماریهای پوست از قبیل جوشها، دمل های صورت و لک و پیس، سودمند می دانست.

همچنین طبق مستندات تاریخچه زالو درمانی ، حکیم جرجانی در کتاب سوم ذخیره خوارزمشاهی اشاره ای به نحوه استعمال زالو و جایگاه درمانی آن کرده و منفعت زالو اندازی را بیشتر در بیماریهای پوستی می داند، و معتقد است ابتدا باید تن را با فصد و مسهل پاکیزه کرد و سپس زالو انداخت.

ایشان در کتاب فوق، مبحثی مربوط به زالو انداختن دارند که احتمالا اقتباس از آثار ابن سینا می باشد. جمله «نخست تن را به فصد و مسهل پاک باید کرد و سپس دیوچه (زالو) را فرا گذارید تا منفعت آن پدید آید» از ایشان می باشد.

تاریخچه زالو درمانی در طب باستانی اروپا

تاریخچه زالو درمانی در طب باستانی اروپا

اولین بیانات دقیق راجع به کاربری زالو در طب یونان باستان که از طب هندی تأثیر گرفته بود؛ در شهر Akexiphamacia از شعر Nicandros of colophon و ۲۰۰-۱۳۰ قبل از میلاد مسیح قابل استحصال است. مکتب Methodology برای بیماری دو دلیل انقباض = Contraction و انبساط = Extension قایل بود.

طبق نظریه Somatic در طب تمام بیماری ها حتی بیماری های روانی منشأ جسمی دارند. با پذیرش این امر در اواسط قرن اول میلادی این فکر که خون بد باعث بیماری می شود و زالو این خون بد را می خورد و بدن به جای آن خون خوب می سازد، به زالو درمانی رونق داد.

یک کتیبه بسیار قدیمی در مدرسه پزشکی رومن ۱۹۹-۱۲۹ C.E این موضوع را تلویحا صحیح دانسته است. پزشکان نظامی رُم نیز از زالو در درمان زخم های جنگی استفاده می کردند.

در قرون وسطی و اخير، در بین اعراب، حجامت و فصد رایج شد. آنها برای درمان بیماری های سوداوی فقط از زالو بهره می جستند.

پزشکان مدرسه Salerno در ایتالیا نیز برای خارج کردن سموم از زالو استفاده می کردند که این ایده تدریجا از ایتالیا به تمام اروپا گسترش یافت. جالینوس نیز از این قافله عقب نماند و در اواخر دوره جالینوسی ۱۵۷۵-۱۶۴۲ Abraham zacuto زالو درمانی را بین پزشکان رواج داد.

در اروپا زالو اندازی از ابتدا به عنوان یک روش درمانی بر پایه علم نشان داده شده است. این کار جزء مکمل طب رسمی و مردمی از دوران باستان تا قرن ۱۹ بود. زالو درمانی از اول در حوزه طبیبان متمایل به علوم تجربی بود.

لذا بیشترین طرفداران آن تأثیر درمان زالو را در قالب نمونه های علمی، از مدارس پزشکی توصیف می نمودند.

حجامت و فصد

مبنای اصلی استفاده از زالو باور گسترده در تصور عمومی درباره مایعات بدنی اخلاط چهارگانه و نمونه ای معمول در اروپای قدیم و طب عربی تا قرن ۱۷ که مانند فصد ابزاری برای کاهش حجم خون در پرخونی به حساب می آمد؛ بود.

موارد مصرف دیگر زالو شامل: عفونت، التهاب موضعی، مشکلات قلبی و اختلالات عروقی در قرن ۱۸ و ۱۹ بودند.

با ظهور طب نوین، اعتقاد به هر نوع خون گیری مورد تهاجم قرار گرفت و این تهاجم تا حال حاضر نیز با یا بدون دلایل منطقی ادامه دارد.

پیروان مکتب طب فیزیکی پس از کشف گردش خون بر اساس قوانین فیزیکی تأثیرات خون گیری را با تعدیل فشارخون، مقاومت عروقی، تحریک بدن به خون سازی مجدد، تعديل در ترکیب خون و … توجيه نمودند. در قرن ۱۸ این مکتب با طب جالینوسی ادغام شد.

از نظر آنان خون مخلوط معلقی Suspension emulsion یا Emulsion یا suspension از مواد متفاوت بود. که هر کدام به نوعی در معرض فساد قرار داشتند. چون برقراری جریان ایده آل خون مانع از توقف کامل یا نسبی آن می شود؛ لذا فساد ناشی از رکود جریان به تعویق می افتد.

چون فصد خون را از رگ های درشت خارج می ساخت، زالو به خاطر دریافت خون از مویرگها نسبت به فصد دارای رجحان بود. مزیت زالو بر حجامت هم این بود که در مکانهایی از بدن که با روش های معمول قابل حجامت نبودند؛ مثل وریدهای مقعدی قابل اجرا بود.

مواد بند آورنده خون

در ابتدای قرن ۱۹ به علت درخواست فراوان در انگلیس زالو را از کشورهای اطراف وارد کردند. پس از رسیدن موج زالو درمانی به فرانسه که خود دارای ذخیره طبیعی فراوانی از زالو بود؛ به زودی تمام اروپا به این موج پیوستند.

بر مبنای تاریخچه زالو درمانی در سال ۱۳۸۳-۱۷۷۲، Francois Joseph پیشنهاد کننده پزشکی فیزیولوژیک علت تقریبا تمام بیماری ها را التهاب Inflanmation می دانست و معتقد بود که تغییرات پاتولوژیک سیستم مویرگی بافت ها عامل اصلی بیماری است! چون زالو خون را از مویرگ تخلیه می کند؛ با این استدلال چرخه بیماری قطع می شود.

وی همچنین طب قدیم را با نظریه های جدیدتر تحرک و رکود که توسط Brown ۱۷۳۵ -۱۷۸۸ مطرح شده بود؛ تلفیق نمود.

Francois آنقدر در زالو درمانی افراط کرد که برخی از همکارانش وی را خون آشام لقب دادند. لذا زالو درمانی بدون هیچ دلیل قابل توجیه و عقلانی در سطح ناشناخته وسیعی تاکنون انجام شد.

گاهی در یک جلسه درمانی بیش از ۱۰۰ زالو استفاده می شد و چندین میلیون زالو در سال در کشورهایی چون فرانسه، انگلیس و آلمان مصرف می شدند. فرانسوی ها با زوال کشاورزی دچار کاهش تولید زالو شدند.

در سال ۱۸۲۸ بیش از صد میلیون زالو در سال در این کشور مصرف می شد و متعاقبا قیمت زالو و زالو درمانی شدیدا افزایش یافت. پزشکان به سرعت به آن رو آوردند و پرورش زالو توسط دولت بودجه بندی شد.

زالو و زالو درمانی در دوران اخیر

زالو و زالو درمانی در دوران اخیر

در حدود سال ۱۸۵۰ موج زالو اندازی دچار افول شد. بخشی از این افول به خاطر این بود که زالوهای مصرفی در اروپای مرکزی باید از آسیای مرکزی وارد می شدند و این امر باعث گرانی آنها می شد.

نظریه آسیب شناسی سلولی Virchow که در اواسط دهه ۱۸۵۰ معرفی شد و شک های تازه ای را بر نظریه های قدیمی در مورد مکانیزم ایجاد بیماری که خون گیری را مفید می دانستند، بر می انگیخت نیز مزید بر علت شد. در همین سال کشور فرانسه صد میلیون زالو از کشورهای دیگر خریداری کرد.

کشف مکانیزم بیماری زایی باکتری ها نیز ترس از میکروب ها را دامن زد چون نمی توانستند زالوها را بدون کشتنشان استریل نمایند. دلیل دیگر این بود که سیستم های آموزش پزشکی پزشکان را در مورد زالو درمانی آموزش نمی دادند؛ لذا این روش تاحدود زیادی به فراموشی سپرده شد.

کشف ترکیب شیمیایی Hirudin توسطJ.B. Haycraft در ۴-۱۹۰۳ که استخراج آن نیز گران بود؛ زالو را به جامعه تحقیقاتی علمی خزاند و ترکیب شیمیایی آن به ندرت در اموری مثل: انتقال خون، درمان ترومبوز آمبولی، شکستگی و … مورد استفاده قرار گرفت.

این اثر ضد انعقادی ۲۵ سال بعد در کار بالینی و آموزشی مورد استفاده قرار گرفت. جنگ جهانی اول نیز سهم خود را در فراموش شدن زالو بازی کرد.

دردهه ۱۹۲۰ مجددا اسکنر یکی از پزشکان درمانگر طبیعی یاد هندوستان کرد و سپس جراحی به نام Term ier از زالو در مدیریت درمان ترومبوز و آمبولی عوارض شایع جراحی استفاده نمود.

jardiniere نام این تکنیک را Hidudinzation of the blood نامید و طی چندسال تمام بیمارستان های مشهور در اروپا به استفاده از زالو برای مصارف درمانی روی آوردند.

استفاده از زالو برای مصارف درمانی

Huttenberg پس از نوشتن کتاب در سال ۱۹۳۵ مورد استقبال بین المللی واقع شد؛ Huttenberg موارد استفاده زیر را برای زالو درمانی پیشنهاد نمود:

تمام بیماری های التهابی و روماتیسمی، احتقانهای غیر فعال و شرایط انقباضی، درمان اختلال مزاجی Thrombosis ، Dyscrasia و Embolism، زمانی که فصد امکان پذیر نیست مثلا چاقی، کودکی، ادم، التهاب موضع و …، زمانی که درمان یک محدوده عروقی مدنظر باشد؛ با زالو درمانی قابل مدیریت می باشند. او هم چنین کتابی در مورد مکانیزم های اثر زالو درمانی تأليف نمود.

بر اساس مستندات تاریخچه زالو درمانی وقتی که پس از جنگ جهانی دوم داروهای شیمیایی ساخت بشر phenprocoumon و Heparin درمان انتخابی شدند؛ مجدد زالو فراموش شد. در دهه ۱۹۷۰ در حوزه های عمومی، جراحی پلاستیک و ترمیمی، برای درمان احتقان وریدی پس از جراحی و جلوگیری از رد پیوند مجددا زالو به کمک پزشکان شتافت.

در همین زمان آلمانی ها هم از قافله عقب نماندند و موفقیت های گزارش شده زالو درمانی در مدیریت درمانی درد و نتایج مطالعات علمی متعدد توسط محققین بخش های طبیعی درمان دانشگاه های گوناگون بر اثر گذاری این روش در درمان بیماری های سیستمیک  مفاصل برگ برنده ای برای زالو به حساب می آمد.

در حال حاضر در روسیه زالو از اقلام مهم صادراتی محسوب می شود و از پیش هم از اقلام صادرات و واردات کشورهای اروپایی به شماره می آمد.

تحقیقات بالینی توام با مراقبتهای طبی تخصصی

تحقیقات بالینی توام با مراقبتهای طبی تخصصی

۱) در درمان بیمار، پزشک باید بتواند آزادانه روش تشخیصی یا درمانی جدیدی را بکار گیرد؛ مشروط بر آن که بنظر او این کار امید به حفظ جان، کاهش آلام و بهبود سلامت بیمار را در بر داشته باشد.

۲) فواید، خطرات و ناراحتی های بالقوه روش جدید را باید نسبت به مزایای بهترین روش درمانی و تشخیصی موجود ارزیابی کرد.

۳) در تحقیقات پزشکی، بیماران تحت مطالعه و از جمله افراد گروه شاهد، بایستی از بهترین روش های تشخیصی و درمانی موجود بهره مند شوند.

۴) امتناع بیمار از شرکت در روند اجرایی پژوهش هیچ گاه نبایستی بر رابطه بین بیمار با پزشک تأثیر بگذارد.

 ۵) اگر بنا به تشخیص پزشکی، اخذ موافقت آگاهانه بیمار ضروری نیست؛ دلیل آن باید مشخصا در طرح تحقیقاتی ذکر شده و بنظر کمیته مستقل برسد.

 ۶) پزشکان تنها در صورتی مجازاند تحقیق را با طبابت خود توأم نمایند؛ که این امر از نظر تشخیصی و درمانی به نفع بیمار باشد.

تحقیقات بالینی غیردرمانی

تحقیقات بالینی غیردرمانی

 ۱) در انجام یک تحقیق پزشکی که صرفا جنبه علمی داشته باشد؛ پزشک باید حافظ جان و سلامت افرادی باشد که مورد آزمایش قرار می گیرند.

 ۲) افراد مورد آزمایش باید داوطلبانه وارد تحقیق شوند؛ یعنی افراد سالم یا بیماری باشند که طرح آزمایشی، ارتباطی به بیماری آنان نداشته باشد.

 ۳) محقق یا محققان به محض آنکه احساس نمایند که انجام تحقیق یا ادامه آن موجب صدمه به افراد می شود؛ باید آن را متوقف نمایند.

 ۴) در تحقيق روی انسان، منافع اجتماع یا علم هیچ گاه نباید بر منافع بیمار و رفاه او غلبه کند.

 فواید زالو

  • استفاده پزشکی در حجامت و خون گیری (رگ زنی) و دامپزشکی.
  • منبعی برای پروتئین های مفید به ویژه ضد انعقادها. اکنون در مناطقی از جهان حتى ممالک به اصطلاح متمدن، زالو و کنسرو آن را می خورند، در سنگاپور، مالزی، تایلند و … زالوی خوراکی پرورش می دهند.
  • زالو خویشاوند کرمهای خاکی است و مانند آن می تواند  به عنوان غذای دام و طیور استفاده شود و به طور غیر مستقیم وارد چرخه غذایی انسان گردد. به عنوان کود هم در احیای خاکی مفید است.
  • سیستم مدل برای زیست شناسان عصب – الگوهای بزرگ پیش برنده ساده ای برای شناسایی اعصاب.
  • طعمه مورد استقبال در ورزش ماهی گیری.
  • حیوانی زینتی در آکواریوم ها که حتی مانند ماهی شب عید ما ایرانی ها در تنگ هم نگهداری می شود.
دسته بندی طب سنتی
اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

نماد اعتماد الکترونیک

سبد خرید

سبد خرید شما خالی است.

ورود به سایت