اوکالیپتوس (Eucalyptus globulus)

کاربر ۱۰کاربر ۱۰
1,533 بازدید
اوکالیپتوس

نام فارسی: اوکالیپتوس

نام علمی: .Eucalyptus globulus Labill

نام فرانسه: Gommier bleu de Tasmanie، Arbre a la fie vre، Eucalyptus

نام انگلیسی: Blue gum tree

نام آلمانی: Fieberheilbaum

نام ایتالیایی: Eucalypto

نام عربی: شجرة الكافور

اوکالیپتوس از تیره مورد درختی است زیبا که در نواحی مختلف مدیترانه به ارتفاع ۳۵ تا ۴۰ متر ولی در استراليا وتاسمانی به ارتفاع ۸۰ تا ۱۰۰ متر و حتی بیشتر می رسد به طوری که نمونه هایی از آن به ارتفاع ۱۵۰ متر نیز در کتب مختلف ذکر شده است. با کاشتن این درخت در مناطق باتلاقى الجزيره و نواحی مختلف مدیترانه، موفق به خشکانیدن باتلاق ها و مرداب ها گردیده از تکثیر پشه آنوفل و میکروب های مولد بیماری که پیوسته در این نواحی ایجاد بیماری می نمایند جلوگیری به عمل آوردند.

اوکالیپتوس از تیره مورد

از مشخصات این درخت مرتفع آن است که چوب سخت و بادوام آن پوسیدگی حاصل نمی کند. پوست ساقه اوکالیپتوس، رنگ قهوه ای مایل به زرد دارد و به سهولت از ساقه جدا می گردد. برگ این درخت بر حسب آن که متعلق به گیاه جوان و یا شاخه های جوان یا مسن باشد دارای اشکال مختلف است.

در شاخه های جوان، برگ ها وضع متقابل، افقی و تقريبا عاری از دمبرگ دارند. شکل ظاهری آن ها بیضوی دراز و مدور در قسمت قاعده پهنک است. کناره پهنک برگ های آن صاف است. طول آن ها در حدود ۱۰ تا ۱۵ سانتی متر و عرض آن ها ۴ تا ۶ سانتی متر می باشد. رنگ این برگ ها در آغاز، سبز مایل به آبی است ولی تدریجا، به رنگ سبز مایل به سفید در می آید و مومی می گردد.

شاخه های حامل این نوع برگ ها، ظاهر چهارگوش و بال دار دارد. در درختان مسن، وضع و ظاهر برگ ها کاملا با نوع مذکور متفاوت است، زیرا برگ ها نه تنها حالت منفرد بر روی ساقه دارند بلکه هر یک به یک دمبرگ باریک به طول ۲ تا ۳ سانتی متر ختم می شوند. پهنک برگ درختان مسن، باریک و دراز، عاری از تار، منتهی به نوک باریک و دارای قسمت انتهایی خمیده است. رنگ آن ها سبز یا سبز مایل به زرد در هر دو سطح پهنک می باشد.

پوست ساقه اوکالیپتوس

طول آن ها ۱۶ تا ۲۵ سانتی متر و عرض آن ها ۲ تا ۵ سانتی متر است. از مشخصات ساقه حامل این گونه برگ ها آن است که به خلاف ساقه های قبلی، حالت مدور و بدون بال دارند. اگر برگ ها در روشنایی و در مقابل نور خورشید قرار گیرند، نقاط متعددی در آن ها تشخیص داده می شود که محل کیسه های ترشحی است. گونه های موجود این گیاهان در ایران، اوکالیپتوس نامیده می شوند.

اوکالیپتوس از تیره مورد بومی استرالیا است و غذای اصلی خرس های کوالا در این قاره محسوب میشود. امروزه این گیاه در سراسر جهان از جمله ایالات متحده کشت میشود. اکالیپتوس گونه های بسیاری دارد، برخی از گونه های آن به اندازه گل های زینتی و برخی دیگر به اندازه درختان بزرگ هستند.

اوکالیپتوس لثه آبی یا درخت تب استرالیا، شناخته شده ترین گونه های اوکالیپتوس می باشند که مصرف پزشکی دارند. برگ های این گیاه، سبز تند و براق می باشند. زمانی که پوسته خاکستری آبی این گیاه کنده می شود، زیر آن پوسته کرم رنگی دیده می شود.

اوکالیپتوس بومی استرالیا

ساکنین اولیه استرالیا از برگ‎های اوکالیپتوس، برای درمان جراحات و پایین آوردن تب استفاده می کردند. آن ها همچنین زمانی که در منطقه بیابانی استرالیا به نام «آتبک» با بی آبی مواجه می شدند، ریشه های آن را که آکنده از آب است از زمین درمی ‌آوردند و با آن رفع تشنگی می کردند.

روغنی که از برگ‎های اوکالیپتوس استخراج می شود، سبب کشتن باکتری‎ها و رفع ناراحتی‎ های تنفسی افراد مبتلا به خناق، آسم و برونشیت می شود. اگر سابقه مصرف ویکس دارید احتمالا خنکی و احساس سوزش ناشی از مرهم را روی پوست حس کرده اید و همچنین پاک شدن سینوس ها در اثر رایحه معطری را به یاد خواهید آورد. در واقع، این اثر روغن اوکالیپتوس است.

اسانس این گیاه به انواع عطر، صابون و برخی از مواد غذایی و نوشیدنی ها اضافه می شود. به خاطر داشته باشید که روغن اکالیپتوس فوق العاده برای انسان سمی است و در مصرف آن باید دقت شود.

مشخصات اوکالیپتوس

مشخصات اوکالیپتوس

گیاهی است از خانواده‌ی Myrtaceae، که بیش از چهارصد گونه دارد و تنها چند گونه‌ی آن در ایران وارد شده است. به طور کلی اوکالیپتوس درختی است بزرگ که ارتفاع آن در شرایط اقلیمی استرالیا که موطن اصلی آن است تا یک ‌صد متر نیز می‌رسد. برگ‌ هایش دو گونه است. برگ ‌های جوان آن به شکل قلب، متقابل، افقی ولی برگ‌های مسن و کهن آن متناوب است. به طور کلی برگ‌های اوکالیپتوس دایمی، همیشه سبز، ناخزان، داسی شکل، اغلب مایل به کبود و کمی مومی می‌باشد.

درختی است که در اراضی خیلی مرطوب و یا با مصرف آب فراوان رشد سریع خواهد داشت. این درخت، بومی اقیانوسیه می‌باشد و در جنگل‌‌های وسیعی از استرالیا و تاسمانی می‌روید و از این مناطق به سایر نقاط جهان گسترش یافته است. در حال حاضر در هندوستان، مراکش و سایر کشور‌های آفریقای شمالی جنگل‌‌های وسیعی از اوکالیپتوس ایجاد شده است، در ایران کمتر از یک قرن است که وارد شده و در شمال و جنوب و جا‌های دیگر کشور متناوبا كاشته می‌شود.

اختصاصات تشریحی اوکالیپتوس

اختصاصات تشریحی اوکالیپتوس

برگ ساقه های جوان اوکالیپتوس از خارج به داخل دارای اختصاصات تشریحی زیر است:

  • بشره با کوتیکول ضخیم که فقط در سطح تحتانی پھنک، رونه دارد. در برگ درختان مسن که عموما ظاهری باریک و دراز دارند، روزنه ها در هر دو سطح پھنک دیده می شود.
  • بافت نرده ای که منحصرا شامل ۲ لایه، آن هم در سطح فوقانی پهنک برگ است (برگ درختان مسن دارای بافت نرده ای در هر دو سطح پهنک است. در این ناحیه، ماکل و بلورهای منشوری شکل اکسالات کلسیم دیده می شود. در زیر بافت نردهای برگ ساقه های جوان و هم چنین در فاصله بافت های نرده ای دوسطح برگ درختان مسن، مزوفیل مشاهده می شود.
  • در بافت های پارانشیمی، حفره های متعددی در زیر میکروسکپ دیده می شود که هر یک، برش عرضی یک کیسه ترشحی اسانس را نشان میدهد.
  • در ناحیه رگبرگ وسطای برگ واقع در دو سمت فوقانی و تحتانی پھنک، چند ردیف سلول کلانشیمی و سپس پارانشیم مه آدار مرکب از سلول های مدور دیده می شود. در مرکز این پارانشیم، یک دسته آوندی بزرگ چوب – آبکش به صورت قوسی محصور در پریسیکل فیبری مشاهده می گردد که یک لایه آندودرمی آن را از خارج فرا می گیرد. دو دسته آوندی کوچک نیز معمولا در بالای دسته آوندی بزرگ، مقابل ناحیه مقعر آن، دیده می شود که وضع معکوس دارند.

در بشره برگ ساقه های مسن، جا به جا فرو رفتگی های عدسک مانند مرکب از سلول های چوب پنبه ای شده و مدور جای دارد که برگ های ساقه های جوان عاری از آن است. اختصاصات تشریحی برگ ساقه های مسن به طوری که مقایسه گردید از برخی لحاظ تفاوت محسوس با برگ ساقه های جوان دارد. قسمت مورد استفاده اوکالیپتوس، برگ های آن، مخصوصا برگ درختان مسن آن است.

ترکیبات شیمیایی اوکالیپتوس

ترکیبات شیمیایی اوکالیپتوس

برگ تازه اوکالیپتوس دارای ۳ تا ۵ درصد اسانس، یک ماده تلخ، روتين (rutine)، تانن، مواد رزینی مختلف، اسید اوکالیپ تیک (eucalyptic acid) و غیره است.

روغن برگ اکالیپتوس، حاوی عنصر فعالی به نام «سینوئول» میباشد. این گیاه برای درمان التهاب سینه، ریه ها، بینی و گلو بکار می رود و میتواند برخی از گونه های باکتری و همچنین، برخی از انواع قارچها را از بین ببرد. قطره‌های ضد سرفه تجاری، انواع شربتها، مایعات تبخیر کننده، روغنهای مالیدنی، انواع خمیردندان و مواد دهان شویه، حاوی روغن اکالیپتوس هستند که ترکیب اصلی آن سینئول میباشد.

نحوه مصرف اوکالیپتوس

نحوه مصرف اوکالیپتوس

مصرف این گیاه دارویی به صورت موضعی می باشد که می تواند به صورت ضماد تهیه شود که دردهای روماتیسمی را کاهش و تا حدی تسکین می دهد.

فواید اوکالیپتوس

این گیاه را گاهی درخت تب می نامند که یک داروی بومی سنتی است و به عنوان گند زدا، کاهنده تب و یک داروی ضد احتقان برای درمان آبریزش بینی و سرما خوردگی استفاده می شود علاوه بر ضد باکتریایی، گند زدایی، ضد التهابی، خلط آوری جریان خون را نیز تحریک می کند و به طور خفیف ضد انقباض عضلانی است و به اتساع (باز شدن، فراخ شدن) راه های هوایی کوچک برونشیول (باریک ترین راه هوایی در ریه) کمک می کند همین طور برای دفع پشه ها نیز مورد استفاده قرار می گیرد. چای طبی برگ این گیاه برای درمان برونشیت و زخم گلو مصرف می شود و گاهی اوقات هم در مخلوط های سرخه  گیاهی استفاده می شود.

خواص درمانی اوکالیپتوس

خواص درمانی اوکالیپتوس

مصرف اوکالیپتوس در تب های نوبه، به طور محسوس موجب پیدایش بهبودی در بیمار می شود ولی اثر آن از این نظر به پایه گنه گنه نمی رسد و مانند آن قاطعیت ندارد. اوکالیپتوس در رفع حالات نزله ای در برونشیت های ساده یا عفن که با خروج اخلاط فراوان همراه است، نتیجه مطلوب می دهد. فراورده های آن مانند اسانس تربانتین عمل می کند. با این امتیاز که مانند آن بخار دهان را بد بو نمی سازد.

خاصیت میکروب کشی اسانس آن به پایه ای نیست که در بیماری سل، بدان منظور به کار رود بلکه در این بیماران از نظر تاثیر بر روی ترشحات دستگاه تنفس، مورد استفاده قرار می گیرد. مصرف آن در مسلولین باید منحصر به مواردی باشد که بیمار تب نداشته و فقط منظور، تسهيل خروج اخلاط از سینه و رفع سرفه باشد زیرا وجود اوکالیپتول در اسانس باعث روان شدن اخلاط و سهولت خروج آن از سینه می گردد.

وجود دو خاصیت همراه با قابض و ضد میکروبی که اوکالیپتوس دارد باعث گردیده که در بیماری های مختلف مجاری ادرار، بیماری های منشا نزله و وجود میکروب در مجرای بول، کلی باسیلوز(Colibacilose) و در دستگاه تناسلی زن، به منظور رفع ترشحات مهبلی و غیره از آن استفاده به عمل آید.

از اوکالیپتوس به عنوان معرق در بیماری های جلدی مزمن، بند آورنده خون در خون روي ها و نیرو دهنده سلسله اعصاب در موارد سرگیجه، سنکوپ و هم چنین ضد تشنج و رفع اسهال های مقاوم استفاده به عمل می آید. ضمنا ذکر این نکته ضروری است که اوکالیپتوس اثر کم کننده مقدار قند را در ادرار مبتلایان به مرض قند دارد.

استفاده از اسانس اوکالیپتوس جهت از بین بردن طفیلی ها

در استعمال خارج چون اوکالیپتوس دارای اثر قابض و ضد میکروب است از این جهت جویدن برگ آن در رفع درد لثه دندان ها و جوشانده آن به علت دارا بودن تانن فراوان، به صورت لوسیون و پانسمان، در بهبود زخم ها و شست شوی حفره های چرکین بدن مانند شست شوی حفره گوش در موارد چرکین شدن، و در التهاب مهبل، واژینیت و غیره اثر مفید ظاهر می نماید.

از اسانس اوکالیپتوس جهت از بین بردن طفیلی ها مانند شپش بدن و البسه نیز می توان استفاده به عمل آورد. اثر ضد باکتری اسانس اوکالیپتوس به حدی است که امولسيون ۲ درصد آن، ۷۰ درصد استافیلوکوک محیط را از بین می برد.

اگر روغن اوکالیپتوس را مصرف کنید، ضد عفونی کننده‌ ی مجاری ادرار است، سرماخوردگی، آنفلوانزا و نزله برونشیتی را درمان می‌کند. روغن اوکالیپتوس را با روغن زیتون به اندازه‌ ی مساوی مخلوط کنید و بر موضع درد بمالید. رماتیسم را درمان می‌کند.

باید توجه داشت که مصرف زیاد اسانس اوکالیپتوس، باعث ایجاد ورم معده و روده، سردرد، تشنجات، ورم کلیه، پیدایش خون در ادرار، ضعیف شدن رفلکس ها و حرکات تنفسی، پایین آمدن فشار خون و درجه گرمای بدن می گردد. مصرف مقادیر زیاد تر و بی رویه آن، موجب فلج دستگاه تنفس و پیدایش خفگی و مرگ می شود.

روغن اوکالیپتوس به عنوان ضد عفونی کننده‌ ی مجاری ادرار و درمان سرماخوردگی و آنفولانزا
  • برگ اوکالیپتوس را بجوشانید و آب صاف کرده‌اش را بنوشید. تب‌بر است و بر‌ای درمان تب نوبه‌ ای یا مالاریا و تب حسبه یا تیفوئید مفید می‌باشد، اشتها را باز می‌کند و سوء هاضمه را بر طرف می‌سازد، مجاری تنفس را ضد عفونی می‌کند و ترشحات آن را خشک می‌نماید، سل ریه را درمان می‌کند، بر‌ای درمان دیابت یا مرض قند همچنین بر‌ای سوزاک مفید است.
  • بیست تا چهل گرم از آن را در یک لیتر آب جوش دم کنید و روزی چهار تا پنج فنجان آن را به نوبت بنوشید. به عنوان ضدعفونی کننده در موارد عفونت‌های مجاری تنفس و برخی بیماری‌ های جلدی مصرف می‌شود.
  • دو تا چهار گرم از آن را خرد کنید و در یک لیتر آب در حال جوش بریزید و بجوشانید. بخار حاصل از آن ضدعفونی کننده‌ی خوبی است و اگر با آن بخور بدهید و آب صاف کرده‌ی آن را به مرور بنوشید، مجر‌ای بینی را باز و زکام و سرماخوردگی را درمان می‌کند.
  • اگر آن را به طور مساوی با روغن زیتون مخلوط کنید، مرحم قرمز کننده‌ی پوست به دست می‌آید بر‌ای تسکین رماتیسم مصرف می‌شود، این مرحم را ‌توان بر‌ای التیام سوختگی نیز مصرف کرد.
  • اگر آن را خوب در دهان بجوید، درد لثه و دندان را تسکین می‌دهد.

صور دارویی اوکالیپتوس

صور دارویی اوکالیپتوس

دم کرده ۲۰ تا ۵۰ درهزار برگ به مقدار ۴ تا ۵ فنجان در روز گرد برگ مخلوط در یک تیزان به مقدار ۲ تا ۴ گرم در روز به دفعات ۰.۵۰ گرمی، به عنوان ضد نزله و ۴ تا ۱۲گرم در روز به عنوان تب بر – الكلاتور برگ به مقدار ۱ تا ۵ گرم در یک تیزان کاملا شیرین – عصاره الکلی به مقدار ۰.۵۰ تا ۲ گرم – شربت به مقدار ۳۰ تا ۱۰۰ گرم (هر ۲۰ گرم شربت، معادل ۰.۷۰ گرم برگ اوکالیپتوس است) – تنطور الكلی که هر ۵۸ قطره آن یک گرم وزن دارد به مقدار ۲ تا ۱۰ گرم مخلوط در یک پوسيون الكل دار یا گلیسرینه و در استعمال خارج، دم کرده ۱۰ در هزار آن به صورت بخور دادن و اسانس آن به صورت استنشاق و یا سیگارت برگ به کار می رود.

از اسانس اوکالیپتوس مخلوط با مواد دیگر به شرح زیر :

اسانس اوکالیپتوس۱۵ گرم
فنل۱۵ گرم
اسانس تربانتین۱۰۰ گرم

مخلوطی به دست می آید که اگر در داخل ظرف دهانه گشادی مجاور تخت بیمار قرار داده شود، بخارات متصاعده از آن، موجب ضد عفونی شدن فضای اطاق بیمار و البسه آلوده به میکروب می گردد.

اوکالیپتول (Eucalyptol) (سینئول، کاژه پوتول)، ماده اصلی اسانس اوکالیپتوس است و از آن غالبا استخراج می گردد. مایعی است بی رنگ، با تحرک زیاد که بویی شبیه بوی مخلوط کافور و نعناع دارد. اوکالیپتول مصارفی شبیه اسانس اوکالیپتوس دارد.

اوکالیپتول ماده اصلی اسانس اوکالیپتوس

بخور جهت ضد عفونی کردن مجاری تنفسی

اوکالیپتول۲.۵ گرم
مانتول۴ گرم
ترپینئول۲ گرم
اسانس کاج۱ گرم

مخلوط مواد ضد عفونی کننده مذکور را به مقدار چند قطره در یک ظرف دهانه گشاد و محتوی آب گرم می ریزند و بخارات متصاعده را جهت رفع نزله مجاری تنفسی فوقانی (حلق و حنجره) استنشاق می کنند.

میکستور روغنی جهت پانسمان و ضد عفونی کردن

اسانس اوکالیپتوس و اسانس آویشاز هر یک ۲ گرم
اسانس رومارن و لاوانداز هر یک ۳ گرم
ساليسيلات متیل۱ گرم
مانتول۰.۵ گرم
بم ترانکی (Baume Tranquille)۱۰۰ گرم
روغن دانه حشخاش۱۰۰۰ گرم

مواد مذکور را به خوبی مخلوط نموده برای پانسمان ها به کار می برند.

متد Maline در درمان تب های دانه ای، مخصوصا سرخک و مخملک که در آن، ضمن درمان، از آلودگی محیط اطراف بیمار جلوگیری به عمل می آید و به علاوه جدا کردن اطاق بیمار نیز ضرورت پیدا نمی کنند، به شرح زیر است:

حلق و لوزه های بیمار را با روغن فنیکه ده در صد (Huile pheniqué) ضد عفونی می کنند و روغن دارای کمی اسانس اوکالیپتوس خالص را به بدن بیماری می مالند و به علاوه سر بیمار را نیز در پوشش پارچه ای که به حلقه ای پیوستگی داشته باشد در هنگام مرحله عطسه زدن یا سرفه کردن، می پوشانند تا ترشحات آلوده بیمار در فضا پراکنده نشود و باعث انتشار بیماری وسرایت آن به دیگران نگردد (پوشش مذكور را نیز، گاه گاه با مختصری اسانس اوکالیپوس آلوده می سازند).

میکستور روغنی جهت پانسمان و ضد عفونی کردن با اسانس اوکالیپتوس

با این روش، ضمن این که به درمان بیماری اقدام می شود از سرایت آن نیز جلوگیری به عمل می آید به طوری که جدا کردن اطاق بیمار، ضرورت پیدا نمی کند. در دام پزشکی، به صورت استنشاق و به عنوان خلط آور و همچنین در پانسمان زخم و جراحات مورد استفاده قرار می گیرد.

از برگ اوکالیپتوس (E. globulus) و یا تنطور آن، مخلوط با اعضای گیاهان دیگر و یا اسانس آن ها، لوسیون هایی جهت دفع حشرات و طفیلی ها و ضد عفونی کردن اماکن، تهیه می گردد که در دام پزشکی مورد استفاده قرار می گیرد.

۱- ضد عفونی کردن اماکن

برگ گردو۱۰ گرم
برگ اوکالیپتوس۱۰ گرم
چوب کاسيا۱۰ گرم
گل پیرتر (Pyre ther)۱۰ گرم
آب جوشیک لیتر

با دم کرده ای که از مخلوط اعضای گیاهان مذکور به دست می آید، اماکن پرورش دام و حیوانات اهلی دیگر را ضد عفونی می کنند تا از حمله حشرات و طفیلی ها، به جانوران اهلی جلوگیری به عمل آید.

۲- ضد عفونی کردن اماکن

تنطور اوکالیپتوس۱۰۰ گرم
تنطور پیرتر حشره کش۱۰۰ گرم
اسانس ریحان۲ گرم
اسانس ژرانیوم (گل عطری)۲ گرم
نفت معمولی یک لیتر

از مخلوط مواد فوق، محلولی به دست می آید که با گرد پاش، فضای اماکن مختلف را، به منظور از بین بردن حشرات و طفیلی ها، ضد عفونی می کنند. این درخت بومی ایران نیست ولی مدت هاست که پرورش آن در نواحی شمالی معمول گردیده است. از تعداد زیادی از Eucalyptusها، نوعی گم – تانن (Gomme – tanin) به نام کینو Kino تهیه می شود. این ماده دارای تانن فراوان، اسید کینوتانیک (acide Kinotannique) و اثر قابض و رنگ قرمز است.

ضد عفونی کردن اماکن با تنطور اوکالیپتوس

انواع مهم مولد آن به شرح زیر است:

  1. .E. corymbosa Sm، از چوب قرمز رنگ این درخت بهترین نوع کینو، به رنگ قرمز خونی به دست می آید.
  2. .E. leucoxylon F. V. M و .E. viminalis Labill، به ترتیب، گم – تانن قهوه ای رنگ و یا تقریبا سیاه رنگ می دهند. مواد اخیر از کینوهایی هستند که دارای ۷۵ تا ۹۰ درصد اسید کینوتانیک و کانشین به مقدار ۲ تا ۳ درصد می باشند.
  3. .E. rostrata Sch، مولد نوع مرغوب کینو است. در شمال ایران پرورش می یابد و گل هایی لیمویی رنگ دارد.
  4. گونه های دیگر مانند .E. amygdalina Labill.،E. marginata Smith و .E. pilularis Sm و غیره نیز مولد کینو می باشند. کینوها موادی قابض اند و بیشتر به مصارف صنعتی یا رنگ کردن اغذیه می رسند.

بعضی از درختان مذکور در ایران پرورش می یابند.

اسانس اوکالیپتوس

اسانس اوکالیپتوس

این اسانس از برگ های تازه و غنچه های گل، به وسیله تقطیر با بخار آب در استراليا، الجزیره و فرانسه تهیه می گردد. راندمان آن نیز ۸۰۰ تا ۱۰۰۰ گرم اسانس برای هر ۱۰۰ کیلو گرم برگ تازه است. در استرالیا، از نوعی اوکالیپتوس که به نام محلی Mallee موسوم است و ساقه ای به ارتفاع کم دارد، بیشتر اسانس گیری به عمل می آید زیرا مقدار درصد اسانس در نوع مذکور زیاد تر از انواع دیگر است.

چون اسانس تقطير اول خالص نیست، مقداری سود به آن افزوده به هم می زنند و سپس مجددا تقطیر می نمایند. اسانس اوکالیپتوس، مایعی بسیار سیال، با تحرک، بی رنگ و یا به رنگ زرد بسیار روشن است. بوی آن قوی، با عطر مخصوص، و طعم آن ابتدا خنک کننده است ولی تدریجا سوزاننده می شود.

اسانس اوکالیپتوس در گرمای ۱۵ درجه، وزن مخصوصی بین ۰.۹۱۰ و ۰.۹۳۰ دارد. به هر نسبتی در الكل مطلق ولی در ۵ برابر حجم خود الكل ۷۰ درجه حل می گردد. با اسانس های دیگر و روغن های ثابت، به خوبی مخلوط می شود. در آب تقریبا غیر محلول است. اسانس اوکالیپتوس باید در شیشه های کاملا دربسته، در محل خنک و همچنین دور از نور و روشنائی نگهداری گردد.

مراکز تجارتی تولید اسانس اوکالیپتوس، اسپانیا و پرتقال است. در این کشورها، اسانس را از .E. globolus Labill به دست می آورند. در استرالیا، چند نوع مختلف از اوکالیپتوس برای اسانس گیری به کار می رود و انواع مهم آن ها که در تهیه اسانس مرغوب مورد استفاده قرار می گیرند دو نوع زیر می باشند:

.E. smithii R.T.Baker, E. polybractea R.T.Baker، E. fruticetorum F. Von

ترکیب شیمیایی نسبتا درهم اسانس اوکالیپتوس

اسانس اوکالیپتوس، ترکیب شیمیایی نسبتا در هم دارد. شامل الدئیدوالریک، الدئید بوتیریک ، پین راست، کامفن، فنن (Fenene)، نوعى الكل ترپنیک به نام پینوکاروئول (pinocarveol)، الكل اتیلیک (به مقدار کم)، استات آمیل، یک ماده قابل تبلور به نام اودسمول (eudesmol) که در غالب گونه های اوکالیپتوس وجود دارد به علاوه دارای سیئول (ciné ol) یا اوکالیپتول (eucalyptol) و یا کاژه پوتول (cajeputol) به فرمول C۱۰H۱۸O است.

اسانس اوکالیپتوس، به تفاوت دارای ۶۰ تا ۸۵ درصد از ماده اخیر است یعنی در واقع باید گفت که سینئول، ماده اصلی تشکیل دهنده اسانس اوکالیپتوس می باشد. سینئول علاوه بر گیاه مذکور در گونه دیگری به نام (E. amygdalina Labill) و در گیاهان متعلق به جنس یا تیره های دیگر مانند .Melaleuca Leucadendron L.، Artemisia cina Berg و همچنین گیاهان متعدد دیگر که در این کتاب شرح داده شده یافت می گردد.

اسانس اوکالیپتوس حاصل از گونه E. globulus باید دارای ۸۰ درصد سینئول باشد.

توصیه های مصرف اوکالیپتوس

 توصیه های مصرف اوکالیپتوس

توجه داشته باشید که در دوران بارداری و شیردهی از مصرف اکالیپتوس پرهیز کنید. انجمن فرآورده های گیاهان دارویی آمریکا برگ اکالیپتوس را از نظر بی خطری درجه دو ارزیابی کرده است.

از مصرف بی رویه عصاره این گیاه اجتناب ورزید؛ زیرا تانین موجود در عصاره آن می تواند سبب انواع شکم درد یا آسیبهای کبدی و کلیوی شود. روغن این گیاه را به صورت یا بینی کودکان زیر دو سال نمالید.

افرادی که مبتلا به التهاب معده‎ای – روده‎ای یا التهاب مجرای صفراوی هستند، باید از مصرف عصاره برگ اکالیپتوس اجتناب کنند. در صورت ابتلا به ناراحتی کبد نیز از مصرف آن پرهیز کنید و در هر صورت مشورت با پزشک را فراموش ننمایید. روغن و عصاره این گیاه می تواند اثرات داروهایی را که برای درمان افت قند خون بکار می رود را خنثی کند.

دسته بندی گیاهان دارویی
اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+926 محصولات
+1647 سفارشات تکمیل شده
+2187 کاربران
+4751 مطالب وبلاگ
سبد خرید

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

ورود به سایت