درپوش برداری شان عسل

210

درپوش برداری شان عسل

عسل رسیده در سلولهای شانهای عسل معمولا به وسیله ی یک لایه نازک مومی توسط زنبورها پوشانیده میشود. برای استخراج عسل از این گونه شانها لازم است در پوش سلولهای حاوی عسل برداشته شود. برای درپوش برداری شان عسل از کاردهای مخصوصی استفاده میشود که به وسیله ی آب داغ، بخار و یا الکتریسته آنها را حرارت داده به طوری که به راحتی بتوانند سطح شان و یا درپوش سلول ها را بریده و عسل را روباز کنند.

انواع کاردهای درپوش برداری شانهای عسل

کارد عسل برداری

وسایل درپوش برداری شانهای عسل ممکن است از وسایل بسیار ساده تا ماشین های پیشرفتهای اتوماتیک باشند. انواع کاردهای دستی که به وسیله ی آب داغ، بخار و یا الکتریسته حرارت می بیند از نوع ساده این وسایل هستند که از قدیم مرسوم بوده و هنوز هم به کار برده میشوند.

برای جلوگیری از آسیب رسیدن به شانها کاردهای دستی را باید کاملا تمیز و تیز نگهداری کرد و هنگام بریدن شانها حرارت لازم را به آنها رسانید. برای درپوش برداری شان عسل از چنگال های مخصوصی نیز استفاده میشود. برای درپوش برداری شان عسل ابتدا مخزن مناسبی را جهت ریختن درپوش های شان که در اصطلاح به أن سرندی می گویند انتخاب کرده و روی آن سطح اتکای مناسبی قرار میدهند.

سپس شانهای آماده استخراج را تک تک روی این سطح اتکا از قسمت پهلو قرار داده به طوری که نسبت به شخص عمل کننده زاویه حدود ۳۰ درجه را تشکیل دهد. بعدا كارد استخراج را که کاملا داغ شده است از قسمت پایین یا بالای شان کمی به داخل موم فرو برده و با حرکت یکنواخت به طرف بالا و پایین حرکت داده می شود.

عمق بریدن موم نباید از سطح زهواره فوقانی قاب پایین تر رود. بریدن موم ممکن است با یک حرکت از پایین تا بالای شان یا بالعکس انجام شود و یا ممکن است در چند مرحله صورت پذیرد. در هر حال این عمل بسته به مهارت شخص عمل کننده و امکانات موجود دارد. پس از این که یک طرف شان عسل درپوش برداری شد طرف دیگرشان نیز به همان ترتیب درپوش برداری شده و شان آماده استخراج را قبل از قرار دادن در اکستراکتور، در مخازن یا سینی های مخصوصی قرار میدهند تا در صورت چکه کردن، عسل در آن مخازن جمع شود.

بعضی از زنبورداران برای سهولت و سرعت عمل درپوش برداری شان عسل کارد مخصوصی را که به وسیله ی برق و یا بخار داغ می شود در روی صفحه ای به طور افقی یا عمودی ثابت کرده و شانهای عسل را از روی تیغه ی کارد عبور میدهند. علاوه بر کاردهای دستی فوق الذكر انواع ماشین های اتوماتیک مخصوص درپوش برداری ابداع و به بازار عرضه شده اند.

طرز کار این نوع ماشینها متفاوت است. در بعضی از آنها تیغه ها دو کارد در مقابل یکدیگر به وسیله ی موتور مخصوصی حرکات ارتعاشی داشته و یا تیغه های کارد آن بر روی غلطک هایی به طور افقی یا عمودی نصب شده که با حرکات چرخشی حول محور غلطک قادر به درپوش برداری از شان عسل که از مقابل آنها عبور داده می شود می باشد. کارد این ماشینها معمولا توسط بخار داغ می شود.

سرعت عمل ماشین های اتوماتیک درپوش برداری شان عسل ممکن است تا ۱۰ شان در دقیقه برسد ولی به هر حال این موضوع بستگی زیادی به نوع ماشین، مهارت زنبوردار و شرایط حرارتی اتاق عملیات دارد.

استخراج عسل به وسیله ی دستگاه اکستراکتور

خارج کردن عسل از شانهای عسل به وسیله ی دستگاه اکستراکتور انجام میشود. این دستگاه دارای مخزنی استوانه ای است که در داخل زنبیل مخصوصی به اشکال مختلف حول محور عمودی می چرخد.

شانهای عسل را پس از درپوش برداری در مجاور دیواره های زنبیل اکستراکتور قرار داده و آن را به چرخش در می آورند. عسل توسط نیروی گریز از مرکز از داخل سلولهای شان به خارج پرتاب شده و به دیواره اکستراکتور پاشیده میشود و به تدریج در ته مخزن اکستراکتور جمع می گردد.

پس از تخلیه شدن عسل از یک طرف لازم است عسل طرف دیگر شان تخليه گردد. به این منظور در بعضی از انواع اکستراکتورها میتوان با چرخاندن دستهای، شانهای داخل آن را وارونه کرد و عسل آنها را استخراج کرد ولی در بعضی دیگر باید شانها را به وسیله دست برگردانید.

در جریان استخراج عسل به وسیله ی اکستراکتور باید به چند نکته ی مهم توجه شود. او باید در داخل اکستراکتور به تعادل وزن، شانهای عسل در مقابل یکدیگر قرار داده میشوند و باید توجه کرد که از ارتعاشات و حركات غیر ضروری دستگاه جلوگیری شود. ثانیا در ابتدای چرخش باید با سرعت کم شروع کرد و به تدریج به سرعت آن افزود.

ثالثا توصیه میشود که استخراج طرف اول شان یک مرتبه انجام نشود بلکه در مرحله ی اول مقداری از عسل طرف اول را خارج کرده و سپس عسل طرف دوم را تخلیه کرد. و مجددا کار تخلیه عسل طرف اول را به اتمام رسانید. ضمنا برای متوقف کردن دستگاه اکستراکتور باید تدریجا عمل شود.

عملیات فوق الذکر از ترکیدن شانهای عسل مخصوصا شانهای تازه و شانهای سیم کشی نشده در جریان تخلیه آنها به وسیله ی اکستراکتور جلوگیری به عمل می آورد. علاوه بر نکات یاد شده لازم است در جریان کار اکستراکتور درب آن را بسته و از قرار دادن اشیا و لوازم در روی آن خودداری کرد.

بعضی از انواع اکستراکتورها دارای دستگاه ترمز بوده که به روشهای مختلف عمل می کنند. ضمنا در زیر مخزن آنها شیر یا دریچه ی مخصوص خروج عسل تعبیه شده است.

انواع اکستراکتور

اکستراکتور

از زمان اختراع دستگاه اکستراکتور تاکنون انواع مختلفی از آن در اندازه ها و روشهای کار متفاوت ساخته و عرضه شده اند. نوع ساده و معمولی اکستراکتور ۲ تا ۴ قابه بوده که شانهای عسل به طور عمودی در داخل زنبیل آن قرار داده میشوند و ممکن است دارای مکانیزم مخصوصی برای برگردانیدن قابها باشند و یا لازم باشد قابها را با دست برگردانید.

اکثر زنبورداران در ایران دارای این نوع اکستراکتور میباشند و نیروی چرخش به وسیله ی دست انسان تامین می شود. این گونه اکستراکتورها را می توان به وسیله ی نیروی برق به چرخش در آورد و سرعت آن را نیز تحت کنترل داشت.

نوع پیشرفته تر اکستراکتور به نام اکستراکتور شعاعی است که شانهای عسل بدون این که در زنبیل قرار داده شوند به طور شعاعی نسبت به محور عمودی دستگاه قرار می گیرند. طرز قرار گرفتن شانها در دستگاه شبیه وضعیت اسبک های طایر دوچرخه است. بنابراین در چنین وضعیتی تعداد بیشتری شان در داخل دستگاه جای گرفته و نیازی به برگرداندن شانها نیز نمی باشد.

ظرفیت این گونه اکستراکتورها ممکن است ۳۰، ۴۵ یا ۶۰ قابه باشد و به وسیله ی نوع بزرگتر آنها میتوان روزانه تا ۳ تن عسل را  استخراج کرد. نیروی این نوع ماشین ها به وسیله ی برق تامین شده و سرعت متوسط چرخش میله ی وسط آنها حدود ۳۰۰ دور در دقیقه بوده ولی سرعت را می توان از کم به زیاد تدريجا افزایش داد. اکستراکتورهای شعاعی معمولا برای استخراج مقداری زیاد عسل به کار برده می شوند و در مقیاس تجاری بزرگ کاربرد فراوانی دارند.

 

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید