زنیان (Ajotva seeds)

کاربر ۱۸ کاربر ۱۸
1,138 بازدید

زنیان گیاهی از تیره چتریان، بوته ای، علفی، یک ساله و بدون کرک به ارتفاع ۳۰ تا ۹۰ سانتی متر و پر شاخ و برگ است.برگ‌های این گیاه با پهنگی تقسیم شده، دارای بریدگی های نازک و ظریفی است.

نام های دیگر: اجوان، اسپر کال، سمن دوراتاتيا، کشگران، كسرگ، کسر، اضقان، اسپرکه، جانی، خردو، خوردانه، نانخواه، انیسون بری، كمون حبشی.

نام فارسی : زنیان

تیره : چتریان Umbelliferae

نام انگلیسی : Ajotva seeds

نام علمی :Carum copticum L

مشخصات گیاه

در برخی مدارک طب سنتی از گیاه بادیان رومی زنیان نام برده شده در حالی که این گیاه با زنیان از لحاظ اندازه و دیگر مشخصات متفاوت است.

گل هایی با گلبرگ‌های سفید و کوچک، مجتمع و به صورت چتر مرکب بر روی سرشاخه ها قرار دارند. شعاع چترهای آن کوتاه و نسبتا مساوی است

میوه‌ی این گیاه کوچک، بیضی شکل، به رنگ قهوه‌ای مایل به زرد و دارای بویی شبیه تیمول و دارای طعمی تند و نافذ که به اندازه و شکل کرفس دارویی است، اما طعم آن متفاوت است و بر روی میوه‌ی آن ۵ خط طولی نازک به رنگ روشن تر مشاهده می شود.

زمان برداشت محصول (میوه) در ماه های مرداد و شهریور است.

زنیان به حالت خودرو در هند، ایران و مصر می روید.

مهم ترین مناطق رویش این گیاه در ایران، سیستان و بلوچستان، آذربایجان، اصفهان، خوزستان، فارس، کرمان و خراسان است.

این گیاه در بلوچستان با نام هندی آن «جوان» و همچنین «اسپر کال» شناخته می شود.

قسمت های مورد استفاده:

میوه های این گیاه است که مقدار زیادی تیمول دارد.

ترکیبات شیمیایی:

میوه های گیاه حاوی ۲ تا ۴ درصد اسانس است. مهم‌ترین اجزا اسانس عبارتند از:

تیمول، پاراسیمن، كاماترپینن، آلفا و بتا پی نن، دی پنتن، آلفا ترپی نین و کارواکرول است. گزارش هایی از وجود مقدار قابل توجهی کارون در زنیان خبر می دهند.

نحوه کاشت و تکثیر

زنیان بیشتر در زمین‌های سبک سی سیلیسی و آفتاب گیر و چراگاه ها می روید.

تکثیر این گیاه به وسیله‌ی دانه (میوه) در زمین هایی که در پاییز و زمستان ۳ مرتبه شخم زده شده باشند، انجام می گیرد.

بذر از اواسط فروردین تا اوایل اردیبهشت در ردیف هایی به عرض ۲۰ تا ۳۰ سانتی متر پاشیده میشود و بلافاصله روی آن را غلتک می زنند.

مبارزه با علف‌های هرز، زدن چنگک یا دیسک ماشینی از اقدامات مهمی است که باید انجام گیرد.

پس از برداشت محصول آن‌ها را به طور طبیعی یا مصنوعی خشک می کنند و دانه ها را از ساقه به وسیله‌ی خرمنکوب جدا می کنند و پس از بوجاری کامل محصول را بسته بندی می کنند.

طرز استفاده و مقدار مصرف:

زنیان -1

 

از میوه‌ی گیاه زنیان به شکل پودر، عصاره خشک، تنتور عصاره مایع استفاده می شود.

روزانه ۳ تا ۶ گرم از دانه های پودر شده زنیان را به روش‌های مختلف یا همراه با غذا می توان مصرف کرد. علیرغم ریز بودن دانه ها، برای تاثیر بیشتر لازم است تا آن را آسیاب و پودر کنید.

عصاره خشک:

از عصارهی خشک دانه های زنیان می توان روزانه ۱۲۵ میلی گرم مصرف کرد.

تنتور یا عصاره‌ی مایع:

از این عصاره می توان روزانه تا ۶ میلی لیتر مصرف کرد.

این گیاه در صابون سازی و عطرسازی کاربرد دارد.

زنیان از قدیم به عنوان ادویه و نگه دارنده ی مواد غذایی مورد استفاده بوده است. همچنین در تهیه پودر کاری، ترشیجات، بیسکویت و مواد خوراکی دیگر به کار می رود.

از رایحه ی این گیاه که از میوه های آن به دست می آید، در دهان شویه ها و خمیردندان‌ها استفاده می شود. یکی دیگر از کاربردهای زنیان به عنوان ضد کرم و ضد حشره است.

یک قاشق غذاخوری از عرق زنیان را در گلو بریزید و غرغره کنید و سپس قورت دهید.

در دو سوراخ بینی دو قطره بچکانید واستنشاق کنید.

بعد از هر وعده غذای ظهر وشب نصف استکان همراه با نصف استکان آب میل کنید تا هضم غذا را آسان و از نفخ و ترشی معده جلوگیری کند.

خواص درمانی و طبیعت زنیان

طبیعت گیاه زنیان گرم و خشک است.

خواص دارویی این گیاه به طور خلاصه عبارتند از: آنتی اکسیدان، ضد تب، ضد میکروب، ضد اسپاسم، ضد نفخ، ضد آسم، ادرارآور، معرق، خلط آور، قاعده آور، ضد قارچ، محرک معده، پایین آورنده ی فشار خون.

مسهل، افزایش دهنده شیر، مقوی معده، کرم کش، بیماری‌های معده، كبد، ناراحتی های گلو، سرفه، روماتیسم، سوءهاضمه، تنگی نفس، ضد میکروب ها از جمله سالمونلا تیفوزا، میکروسپوریوم پیوژنز و اشرشیاکلی.

زنیان از نظر خواص ضد اسپاسم، تونیک (مقوی)، محرک و بادشکن است.

زنیان به عنوان داروی استعمال خارجی برای درمان بیماری‌های معده، کبد، ناراحتی های گلو، سرفه و روماتیسم تجویز می شود.

در هندوستان از زنیان به عنوان ضدعفونی کننده و برای تقویت معده و هم چنین به عنوان بادشکن و مقوی استفاده می شود.

زنیان برای قطع اسهال و رفع سوهاضمه و دردهای حاد شکم یا قولنج و معالجه‌ی سوهاضمه‌هایی که ناشی از ضعف و کمی نیرو باشد بسیار مفید است.

«عرق زنیان» یکی از عرقیات گرم و موثر در هضم غذا و مفید برای سینوزیت و عوارض تنگی نفس و آسم است.

دانه این گیاه بر روی بعضی میکروب ها از جمله سالمونلا تیفوزا، میکروسپوریوم پیوژنز و اشرشیاکلی اثر می کند.

در طب آیورودا از زنیان به عنوان ضد اسپاسم، درمان امراض ریه، تسکین روماتیسم، ضد سرماخوردگی، ضد سرفه، ضد تب و ضد یبوست استفاده می شود.

موثر برای رفع اعتیاد به مواد مخدر.

این گیاه بیماری پیسی را درمان می کند (یک قاشق غذاخوری در نصف لیوان آب بعد از غذا).

عوارض جانبی، موارد احتیاط و منع مصرف:

افراد گرم مزاج نباید از زنیان استفاده کنند و در صورت لزوم به مقدار کم و همراه با گیاهان دارویی سرد میل شود.

بعد از هر وعده غذای ظهر و شب نصف استکان همراه با نصف استکان آب میل کنید تا هضم غذا را آسان و از نفخ و ترشی معده جلوگیری کند.

دسته بندی گیاهان دارویی
اشتراک گذاری

نوشته های مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

+926 محصولات
+1647 سفارشات تکمیل شده
+2187 کاربران
+4751 مطالب وبلاگ
سبد خرید

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

ورود به سایت